Zoeken in deze blog

17 augustus 2021

Allah 99 - Hassan Blasim

Indrukwekkende getuigenissenpuzzel over vluchtelingenbestaan

Allah 99 Hassan Blasim

Hassan is zowel de naam van de verteller als van de auteur van deze roman die een aantal biografische kenmerken bevat. Auteur is Hassan Blasim (Irak, 1973), schrijver, dichter en filmmaker, hij is afkomstig uit Bagdad waar hij ook filmwetenschappen studeerde. In 2004 vestigde hij zich na verschillende omzwervingen door Europa in Finland. Zijn verhalenbundel Lijkententoonstelling uit 2017 is zijn debuut in het Nederlands taalgebied.

Dit jaar verscheen zijn roman ‘Allah 99’, genoemd naar de negenennegentig namen waarmee gelovigen hun god kunnen aanduiden, in vertaling door Djûke Poppinga bij uitgeverij Jurgen Maas. Verteller van de roman is Hassan de Uil, een Iraakse ex-dierenarts die naar Finland is gevlucht en er zich verliest in alcohol en seks en probeert te overleven door romans en verhalen te schrijven. De verteller heeft een groot bedrag gekregen van de Finse overheid om 99 interviews af te namen van Iraakse vluchtelingen, kennissen en familieleden te interviewen in Europa en in Irak, en deze samen te brengen op een website. Deze roman is een rollercoaster van anekdotes en getuigenissen.

Veel interesse om als goed journalist op te treden heeft Hassan de Uil niet. Daarvoor zijn de verleidingen en zijn demonen die hij ermee probeert te verjagen, te groot. Hassan de Uil eist het recht op om de kans die hem door Finland werd gegeven, tegendraads als hij is, egoïstisch in te vullen. Vanwege zijn rugzak vol met trauma’s doet hij niet de moeite om erbij te horen als een doorsnee vertegenwoordiger van de vluchtelingengemeenschap.

Het boek is zowel een lappendeken als een puzzel die je moet proberen in elkaar te steken door de verschillende stukken die je worden aangereikt in elkaar te passen. En daaruit kan je een deel van het leven van de verteller hetzij de auteur halen. Sommigen van de geïnterviewden zijn nog steeds op de vlucht. Allemaal zijn ze mensen met hun eigen persoonlijke verhaal die tegelijkertijd als spiegelbeeld voor die verteller figureren. Het zijn getuigenissen die balanceren tussen zwarte komedie en nachtzwarte tragedie die door de filter van de verteller tot de lezer komen. Werkelijkheid en fantasie worden met elkaar vermengd om de herinneringen de baas te kunnen. Deze korte verhalen zijn abstract en experimenteel, magisch zowel als realistisch. De verschillende verhalen, onderverdeeld in de verschillende hoofdstukken, verspringen van het ene naar het andere perspectief en dus moet eerst achterhaald worden wie er nu juist aan het woord is. Er wordt over en weer gesprongen tussen de steden Helsinki en Bagdad. De woede op de Iraakse overheid evenals de sympathie voor de vluchtelingen uit het land is groot.

Maar onbeheerst wild is de verteller niet. Om rustpunten te creëren worden de getuigenissen afgewisseld met e-mails van een oudere op sterven liggende vrouw, Alia, die vertelt over haar vertalingen van de sombere en slapeloze Frans-Roemeense filosoof Cioran. De intertekstualiteit gaat nog verder. De verteller laat zich leiden door Mr. Palomar, een schepping van de auteur Italo Calvino en een personage dat de wereld overal probeert te lezen als een boek. Verder worden er namen als Rumi, Bulgakov, Sjón, Björk en Salma Hayek rondgestrooid.

Blasim geeft niet toe aan de westerse vertelconventie dat er een plot en een definitief einde moet zijn voor zijn personages. Zijn verhalen kunnen evengoed doorlopen nadat je er een hebt gelezen. Een gewaarschuwd lezer is er twee of nog meer waard. De vertaalster, Djûke Poppinga, heeft wel haar best gedaan om zo goed mogelijk naar een vlot Nederlands te vertalen. Blasim is zeker een auteur die fascineert en zijn lezer raakt. Door zijn hectische en chaotische verhalen ga je vooral stilstaan bij hoe het is om ontworteld te raken van het ene land, en je door een zware rugzak niet of maar heel moeilijk opnieuw thuis te voelen in een ander land en de oorlog in je hoofd verder blijft woeden. Het boek maakt een sterke indruk door de voortdurend aanwezige woede en de zwarte humor. The Guardian ziet Hassan Blasim als de ‘grootste levende Arabische schrijver van dit moment’.

Titel: Allah 99
Auteur: Hassan Blasim
Vertaler: Djûke Poppinga
Uitgever: Jurgen Maas
Jaar uitgave: 2021

--- Als jij een reactie post op dit bericht, krijg ik hier een melding van. Ik lees je reactie eerst voor ze onder deze blog publiek te publiceren. Als jij anoniem een reactie achterlaat, wil ik je vragen met je voornaam af te sluiten zodat ik toch een idee heb van wie jij bent! Alvast bedankt. Kopieer deze link in je browser als je mijn blog wil volgen via follow.it: https://follow.it/villanathalieoverlezen

12 augustus 2021

De Boekenjagers - Veerle Nijs e.a.

Het Boekenjagersboek doet wat moet: enthousiasmeren om te lezen en mee te doen.

De Boekenjagers cover

De Vlaamse boekenclub Boekenjagers bestaat 5 jaar! Het is een spontaan ontstane groep van mensen die het fijn vinden om lezen te promoten door over heel Vlaanderen – en soms zelfs daarbuiten – boeken achter te laten voor een eerlijke vinder die het op zijn/haar beurt kan meenemen om te lezen en opnieuw te vondeling kan leggen voor een volgende lezer. Op 27 augustus 2016 werd de Facebookgroep opgericht waarin iedereen die een boek vindt, kan langskomen om een boekenvondst te melden en erbij te vertellen wat die er mee gaat doen. Maar wie geen Facebook heeft, kan ook naar hun website surfen om hetzelfde te doen. 

Om het 5-jarig bestaan te vieren, is er een huzarenstukje afgeleverd: auteurs zo divers als Tom Bergs, Diane Broeckhoven, Lectrr, Lize Spit, Toon Tellegen, Filip Bastien, Luuk Gruwez, Stijn De Paepe, Herr Seele, Christophe Vekeman en de beroemde, onlangs overleden en door veel lezers zeer gemiste Lucinda Riley zegden toe en leverden een kortverhaal, gedicht of column in ofwel een tekening die afgewisseld met leuke foto’s het boek tussendoor verluchten. Zo komen veel verschillende disciplines mooi samen. De frisse cover oogt mooi en uitnodigend. Het verhaal van Lucinda Riley kan je overigens zowel in het Engels als in vertaling lezen, voor die vertaling moet je wel even doorbladeren. 

Het probleem is dat ik de lezer toch ook op voorhand moet waarschuwen: je neemt ook een risico om het te lezen. Sommige misdaadauteurs die meewerkten, deinzen er namelijk niet voor terug om (een aantal) Boekenjagers alvast wat te bedreigen. Elk ingezonden stuk heeft namelijk wel een link met lezen, en dikwijls ook met het achterlaten of vinden van een boek, wat een effect heeft op het leven van de persoon in kwestie. Tja en combineer dàt dan met een voorkeur of aanleg voor het meer spannende werk, en het spel zit op de wagen natuurlijk… Zal ik al meegeven voor wie je onder andere moet opletten, of toch maar niet Filip Bastien en Tom Bergs? Ook Patrick De Bruyn speelt overigens geestig met de voeten van zijn lezers. 

Onder andere Christophe Vekeman, Luuk Gruwez en Stijn De Paepe dragen hun beste poëtische steentje bij. Herr Seele laat zijn absurde Cowboy Henk opdraven, Lectrr parodieert een sprookje en ook Boerke komt om het hoekje kijken.
Diane Broeckhoven draagt een in haar herkenbare geschreven stijl fijn verhaal bij over een vrouw, Stella, die door het boek van Marie Kondo met kritische ogen naar haar huisraad gaat kijken, en zo ook een man uit haar eigen buurt ontmoet. De boodschap is dat boeken achterlaten en vinden dus ook voor nieuwe ontmoetingen kan zorgen als dit op het juiste moment in je leven binnenkomt! Eervolle vermeldingen gaan zeker ook naar Sien Volders met een toffe getuigenis, en naar Toon Tellegen, die een verhaal over een boek in zijn eigen dierenwereld laat plaatsvinden. Maar er zijn er nog zo vele anderen…  

Tussen de bijdragen van de bekende auteurs door kruipt Veerle Nijs, de oprichtster van de Boekenjagers, zelf in de pen en deelt ze zowel ontroerende als hilarische anekdotes die ze heeft opgevangen van leden die van zich hebben laten horen. Zo zijn er heel wat kinderen die ofwel zelf een boek vinden ofwel dankzij hun ouders en zo zelf op het boekenjaagpad gezet worden en gaan meedoen. Een aantal leden van de groep hebben een eigen getuigenis ingestuurd die blijk geeft van wat een gevonden boek in het wild voor hen heeft betekend:

Reinhilde werd zoals zovelen die hun lezen terugschroeven als ze ouder en ‘volwassen’ worden, weer aan het lezen gebracht door een boek te vinden.

“Een vriendin maakte me attent op De Boekenjagers. Daar moest ik maar eens lid van worden, want ik was toch ook een leesbeest? Geweest. Dat al die enthousiaste posts op De Boekenjagers iets met me deden, had ik al snel door. Alleen deed ik er niet zoveel mee. Of toch? Want het verlangen groeide. Het begon te kriebelen en ik betrapte mezelf weer op gestolen leesmomentjes. Toch dat ene, door De Boekenjagers warm aanbevolen boek even zoeken in de bib.” 

Ook een jonge twintiger, Vinny, vond op zijn verjaardag zijn eerste zwerfboek, en vindt het tof boekentips te kunnen vinden in de Facebookgroep waarin hij zich veilig voelt en oprechte interesse tegenkomt. 

Uiteraard zullen er verhalen en schrijfsels zijn die de ene meer liggen dan de andere. Met zo vele genres als spannende, meer literaire en dan weer romantische verhalen, cursiefjes, poëzie, een kinderverhaal en illustraties kan dat niet anders. Voor elk wat wils dus. Het mag niet onvermeld blijven dat dit boek tot stand is gebracht met de vrijwillige steun en de sponsoring van heel wat partijen. O.a. voor het proeflezen, de redactie, de foto’s, enz. wilden een heel aantal mensen hun expertise en vrije tijd opofferen. En via de Luisterpuntbibliotheek en dankzij een aantal auteurs en Veerle als inlezer wordt er zelfs een luisterboek van deze vlot te lezen en vooral aanstekelijke gediversifieerde bundel gemaakt zodat ook geïnteresseerde lezers met een leesbeperking hiervan kunnen genieten. 

Daarnaast gaat de opbrengst van het boek naar drie organisaties voor leesbevordering, met name diezelfde Luisterpuntbibliotheek, Het Lezerscollectief en De Boekenkaravaan. Als je dit boek hebt gelezen, krijg je echt wel zin om zelf een boek ergens te gaan verstoppen in het wild of er zelf naar te gaan zoeken. Daar kan ik alvast van meepraten. Er zijn dus vele redenen waarom je dit boek kan kopen. Veel leesplezier is er alvast één van. Je kon het boek op voorhand bestellen maar vanaf 12 augustus is het ook te koop in een aantal winkels van Standaard Boekhandel. 

Meewerkende auteurs:

Kortverhalen en columns: Filip Bastien, Tine Bergen, Tom Bergs, Diane Broeckhoven, Nico De Braeckeleer, Patrick De Bruyn, Kaat De Kock, Bart Debbaut, Wim Oosterlinck, Sandra J Paul, Kelly Picavet, Lucinda Riley, Lize Spit,  Toon Tellegen, Kevin Valgaeren, Bjorn Van den Eynde, Ingrid Vandekerckhove, Sien Volders, Jennifer Vrielinck.

Poëzie: Stijn De Paepe, Dries Desmet, Luuk Gruwez, Yentl Nuytemans, Christophe Vekeman.

Cartoonisten: Johan Amssoms, Danae, Pieter De Poortere (Boerke), Herr Seele, Lectrr.

Illustraties: Filip Heyninck (Studio 100), Ingrid Vandekerckhove en Lise Vanlerberghe.

Titel: De Boekenjagers
Auteur: Veerle Nijs e.a.
Uitgever: De Boekenjagers vzw
Jaar uitgave: 2021

--- Als jij een reactie post op dit bericht, krijg ik hier een melding van. Ik lees je reactie eerst voor ze onder deze blog publiek te publiceren. Als jij anoniem een reactie achterlaat, wil ik je vragen met je voornaam af te sluiten zodat ik toch een idee heb van wie jij bent! Alvast bedankt. Kopieer deze link in je browser als je mijn blog wil volgen via follow.it: https://follow.it/villanathalieoverlezen

Populaire blogs